ដំរីស្លាប់ ទុកភ្លុក ខ្លាស្លាប់ ទុកស្បែក មនុស្សស្លាប់ ទុកឈ្មោះ
Life & time / ជីវិត និងពេលវេលាMeaning / អត្ថន័យ: មនុស្សស្លាប់បាត់រូប តែឈ្មោះល្អ ឬអាក្រក់នៅតែគង់វង្ស។
An elephant leaves its tusks, a tiger leaves its skin, but a person leaves their reputation behind.
ក្រពើលិចទឹក មនុស្សលិចពាក្យ
Words & speech / ពាក្យសម្ដីMeaning / អត្ថន័យ: ពាក្យសម្ដីអាចធ្វើឲ្យខូចអ្នកដទៃ ដូចទឹកលិចក្រពើដែរ។
A crocodile drowns in water; a person drowns in their own words.
អ្នកណាសាបព្រោះអ្វី អ្នកនោះច្រូតនូវអ្វីនោះ
Life & time / ជីវិត និងពេលវេលាMeaning / អត្ថន័យ: ធ្វើល្អ បានល្អ ធ្វើអាក្រក់ បានអាក្រក់។
Whatever you sow, that is what you reap.
ធ្វើល្អ បានល្អ ធ្វើអាក្រក់ បានអាក្រក់
Conduct & virtue / អាកប្បកិរិយា និងសីលធម៌Meaning / អត្ថន័យ: អំពើល្អផ្ដល់ផលល្អ អំពើអាក្រក់ផ្ដល់ផលអាក្រក់។
Do good and receive good; do evil and receive evil.
ស្រឡាញ់កូន ឲ្យកូនរៀន ស្អប់កូន ឲ្យកូនលេង
Family / គ្រួសារMeaning / អត្ថន័យ: ឪពុកម្ដាយស្រឡាញ់កូនពិត ត្រូវឲ្យកូនទៅរៀនសូត្រ។
Love your child — make them study; hate your child — let them play.
អណ្ដាតមនុស្ស មុតជាងដាវ
Words & speech / ពាក្យសម្ដីMeaning / អត្ថន័យ: ពាក្យសម្ដីអាចធ្វើឲ្យឈឺចាប់ខ្លាំងជាងដាវ។
The human tongue is sharper than a sword.
អណ្ដាតគ្មានឆ្អឹង
Words & speech / ពាក្យសម្ដីMeaning / អត្ថន័យ: មនុស្សអាចនិយាយអ្វីក៏បាន កុំជឿពាក្យណាមួយភ្លាមៗ។
The tongue has no bone — people can say anything.
ពូជអ្វី ផ្លែនោះ
Life & time / ជីវិត និងពេលវេលាMeaning / អត្ថន័យ: កូនតែងប្រហាក់ប្រហែលនឹងឪពុកម្ដាយ ខាងទង្វើ ឬចរិត។
As the seed, so the fruit (like parent, like child).
អត់ធ្មត់ ជាទង់ជ័យ
Conduct & virtue / អាកប្បកិរិយា និងសីលធម៌Meaning / អត្ថន័យ: ការអត់ធ្មត់នាំឲ្យមានជ័យជំនះ។
Patience is the flag of victory.
សាមគ្គី ជាកម្លាំង
Conduct & virtue / អាកប្បកិរិយា និងសីលធម៌Meaning / អត្ថន័យ: ការរួបរួមគ្នា បង្កើតបានកម្លាំងខ្លាំងក្លា។
Unity is strength.
ត្រីធំ ស៊ីត្រីតូច
Nature & animals / ធម្មជាតិ និងសត្វMeaning / អត្ថន័យ: អ្នកមានអំណាច ឬអ្នកខ្លាំង តែងសង្កត់សង្កិនអ្នកទន់ខ្សោយ។
Big fish eat small fish.
ដំរីជល់គ្នា ស្មៅត្រូវបាក់
Nature & animals / ធម្មជាតិ និងសត្វMeaning / អត្ថន័យ: មនុស្សមានអំណាចឈ្លោះគ្នា អ្នកទន់ខ្សោយត្រូវទទួលរងគ្រោះ។
When elephants fight, the grass gets crushed.
ពាក្យចាស់ ពាក្យពិត
Words & speech / ពាក្យសម្ដីMeaning / អត្ថន័យ: សម្ដីដែលចាស់ទុំពោលទុក ច្រើនតែពិតប្រាកដ។
Old sayings hold true.
ស្វាមិនឃើញកន្ទុយខ្លួនឯង
Nature & animals / ធម្មជាតិ និងសត្វMeaning / អត្ថន័យ: មនុស្សច្រើនតែឃើញកំហុសអ្នកដទៃ តែមិនឃើញកំហុសខ្លួនឯង។
The monkey cannot see its own tail (one's own faults stay invisible).
មានគេ មានយើង
Life & time / ជីវិត និងពេលវេលាMeaning / អត្ថន័យ: មនុស្សត្រូវការគ្នាទៅវិញទៅមក មិនអាចនៅតែម្នាក់ឯងបាន។
Where there is 'them', there is 'us' — people need each other.
ដើមឈើ ត្រូវការស្លឹក មនុស្ស ត្រូវការកិត្តិយស
Nature & animals / ធម្មជាតិ និងសត្វMeaning / អត្ថន័យ: កិត្តិយសជារបស់សំខាន់សម្រាប់មនុស្ស ដូចស្លឹកសម្រាប់ដើមឈើ។
A tree needs its leaves; a person needs their honor.
ទឹកជ្រៅ វាស់បាន ចិត្តមនុស្ស វាស់មិនបាន
Life & time / ជីវិត និងពេលវេលាMeaning / អត្ថន័យ: គេអាចវាស់ជម្រៅទឹកបាន តែវាស់ចិត្តមនុស្សពុំបានឡើយ។
Deep water can be measured; the human heart cannot.
ភ្លើងតូច ឆេះព្រៃធំ
Nature & animals / ធម្មជាតិ និងសត្វMeaning / អត្ថន័យ: រឿងតូច ឬកំហុសតូច អាចបង្កគ្រោះធំបាន។
A small fire can burn a whole forest.
ឆ្កែព្រុស មិនខាំ ខាំ មិនព្រុស
Nature & animals / ធម្មជាតិ និងសត្វMeaning / អត្ថន័យ: អ្នកដែលគំរាមខ្លាំងៗ ច្រើនតែមិនធ្វើអ្វីពិតប្រាកដ។
A barking dog doesn't bite; a biting dog doesn't bark.
គោយឺត ទឹកឆ្អិន
Nature & animals / ធម្មជាតិ និងសត្វMeaning / អត្ថន័យ: អ្នកយឺតយ៉ាវ ច្រើនតែខកខានឱកាស។
The slow ox arrives when the water is already boiling (too late).
ពស់ចឹក ខ្លាចខ្សែក្រវាត់
Nature & animals / ធម្មជាតិ និងសត្វMeaning / អត្ថន័យ: ធ្លាប់ជួបគ្រោះម្ដង ក៏ខ្លាចសូម្បីរបស់ដែលប្រហាក់ប្រហែល។
Once bitten by a snake, one fears even a belt.
កង្កែបក្នុងអណ្ដូង មិនដឹងទឹកសមុទ្រធំ
Nature & animals / ធម្មជាតិ និងសត្វMeaning / អត្ថន័យ: អ្នកដែលឃើញតែអ្វីដែលនៅជុំវិញខ្លួន មិនដឹងថាពិភពលោកធំទូលាយប៉ុនណា។
A frog in a well knows nothing of the vast ocean.
ខឹងច្រើន អាយុខ្លី
Conduct & virtue / អាកប្បកិរិយា និងសីលធម៌Meaning / អត្ថន័យ: ការខឹងច្រើន ធ្វើឲ្យប៉ះពាល់សុខភាព។
Getting angry too often shortens your life.
មាត់ផ្អែម ចិត្តជូរ
Words & speech / ពាក្យសម្ដីMeaning / អត្ថន័យ: មនុស្សដែលនិយាយផ្អែមល្ហែម បែរជាមានចិត្តអាក្រក់ក៏មាន។
A sweet mouth can hide a sour heart.
និយាយតិច ធ្វើច្រើន
Conduct & virtue / អាកប្បកិរិយា និងសីលធម៌Meaning / អត្ថន័យ: ការធ្វើការច្រើន ប្រសើរជាងនិយាយច្រើន។
Speak little, do much.
ទ្រព្យស្ថិតក្នុងផ្ទះ ចំណេះស្ថិតក្នុងក្បាល
Study & work / ការសិក្សា និងការងារMeaning / អត្ថន័យ: ទ្រព្យអាចបាត់បង់ តែចំណេះដែលរៀនហើយ នៅជាមួយខ្លួនជានិច្ច។
Wealth stays in the house; knowledge stays in the head.
ចំណេះវិជ្ជា មិនដែលខាតបង់
Study & work / ការសិក្សា និងការងារMeaning / អត្ថន័យ: ចំណេះដឹងមិនដែលរលួយ ឬបាត់បង់ឡើយ។
Knowledge is never lost.
ពេលវេលា ជាមាសប្រាក់
Life & time / ជីវិត និងពេលវេលាMeaning / អត្ថន័យ: ពេលវេលាមានតម្លៃណាស់ កុំឲ្យខ្ជះខ្ជាយ។
Time is gold and silver.
សុខភាពល្អ ប្រសើរជាងទ្រព្យសម្បត្តិ
Life & time / ជីវិត និងពេលវេលាMeaning / អត្ថន័យ: គ្មានទ្រព្យណាស្មើនឹងសុខភាពល្អឡើយ។
Good health is worth more than wealth.
ដើមឈើកោង ត្រង់លំបាក
Nature & animals / ធម្មជាតិ និងសត្វMeaning / អត្ថន័យ: ទម្លាប់អាក្រក់ដែលតាំងពីក្មេង កែឲ្យត្រង់វិញពិបាក។
A crooked tree is hard to straighten (bad habits formed young are hard to fix).
ពាក្យកុហក គ្មានជើង តែរត់លឿន
Words & speech / ពាក្យសម្ដីMeaning / អត្ថន័យ: ពាក្យកុហកផ្សព្វផ្សាយបានលឿនណាស់។
A lie has no legs but travels fast.
ជីវិត មានឡើង មានចុះ
Life & time / ជីវិត និងពេលវេលាMeaning / អត្ថន័យ: ជីវិតមនុស្សមានសុខ មានទុក្ខ ដូចជាតម្កើង តម្កាល។
Life has its ups and downs.
ប្រាជ្ញា ប្រសើរជាងកម្លាំង
Study & work / ការសិក្សា និងការងារMeaning / អត្ថន័យ: ការចេះគិតពិចារណា ប្រសើរជាងកម្លាំងកាយ។
Wisdom is better than brute strength.
សៀវភៅ ជាមិត្តល្អ
Study & work / ការសិក្សា និងការងារMeaning / អត្ថន័យ: ការអានសៀវភៅ ផ្ដល់ចំណេះ និងកម្សាន្ត ដូចជាមិត្តល្អ។
A book is a good friend.
ពូកែ ដោយរៀន ឆ្លាត ដោយគិត
Study & work / ការសិក្សា និងការងារMeaning / អត្ថន័យ: ការខំរៀន ធ្វើឲ្យពូកែ ការចេះគិត ធ្វើឲ្យឆ្លាត។
You excel by studying and become wise by thinking.
ការឲ្យ ប្រសើរជាងការទទួល
Conduct & virtue / អាកប្បកិរិយា និងសីលធម៌Meaning / អត្ថន័យ: ការចែករំលែកដល់អ្នកដទៃ ជាអំពើល្អប្រសើរជាងការទទួល។
Giving is better than receiving.
ពេញពោះ កុំភ្លេចអ្នកឃ្លាន
Conduct & virtue / អាកប្បកិរិយា និងសីលធម៌Meaning / អត្ថន័យ: កាលយើងមានសុខ កុំភ្លេចអ្នកកំពុងលំបាក។
When your stomach is full, don't forget the hungry.
អ្នកមាន កុំភ្លេចអ្នកក្រ
Conduct & virtue / អាកប្បកិរិយា និងសីលធម៌Meaning / អត្ថន័យ: កាលយើងក្លាយជាអ្នកមាន កុំភ្លេចជីវិតលំបាក និងអ្នកក្រ។
When you become rich, don't forget the poor.
ម្ដាយឪពុក ជាទេវតាប្រចាំផ្ទះ
Family / គ្រួសារMeaning / អត្ថន័យ: ឪពុកម្ដាយមានគុណធំ ប្រៀបដូចទេវតារក្សាផ្ទះ។
Parents are the guardian angels of the home.
គុណឪពុកម្ដាយ ដូចភ្នំ ដូចសមុទ្រ
Family / គ្រួសារMeaning / អត្ថន័យ: គុណូបការៈរបស់ឪពុកម្ដាយធំធេង ដូចភ្នំ និងសមុទ្រ។
The kindness of parents is as vast as mountains and seas.